Farsça SEO: İran pazarından hasta çekmenin arama gerçekleri
İran'dan hasta çeken klinikler için Farsça SEO: reklam kapalıyken organik aramanın rolü, Farsça sorgu yapısı, hreflang ve erişilebilirlik kararları.
Yazan Roozbeh Nazari · CEO
İran'dan gelen hasta talebi, çalıştığımız kliniklerin çoğunda Arapça konuşan pazarlardan sonra en çok sorulan ikinci başlık; buna rağmen Farsça sayfalar genellikle en geç açılan, en az bakım gören dil sürümü oluyor. Bu yazı Farsça SEO'nun İran pazarı için neden farklı bir iş olduğunu anlatıyor. Baştan söyleyelim: burada arama hacmi, hasta sayısı ya da büyüme oranı vermiyoruz. Bu satırların yazıldığı ortamda arama hacmi döndüren bir araca erişimimiz yoktu ve doğrulayamadığımız rakamı yazmıyoruz. Anlattığımız şey, kendi verinizle tekrar edebileceğiniz kararlar ve ajans olarak sahada gördüğümüz davranış örüntüleri.
Reklam kapalı, organik açık
İran pazarını diğer pazarlardan ayıran ilk gerçek, ücretli aramanın masada olmaması. Google'ın kendi yardım sayfası, ABD yaptırımları nedeniyle Google Ads'in İran'daki reklamverenlere açık olmadığını ve İran'ın kampanya hedeflemesinde seçilemediğini yazıyor. Yani Arapça pazarlarda alıştığınız "organik gelene kadar reklamla köprü kur" planı burada çalışmıyor. Talep kendiliğinden geliyor; onu karşılayacak sayfa yoksa tavsiye, aracı kurumlar ve mesajlaşma uygulamaları üzerinden başka bir kliniğe gidiyor. Bu yüzden Farsça sayfalar için organik arama, klinikler için "olsa iyi olur" değil, tek ölçeklenebilir kanal.
Bunun ikinci sonucu, ölçüm beklentisinin değişmesi. Reklam olmadığı için tıklama maliyeti ve dönüşüm maliyeti gibi alışık olduğunuz karşılaştırma noktaları yok; Farsça sayfaların performansı yalnızca organik gösterim, tıklama ve sonrasında konuşmaya dönüşen temas üzerinden okunuyor. Sayfaları açmadan önce bu ölçüm düzenini kurmak gerekiyor; aşağıda ayrıca değineceğiz.
Farsça sorgunun yapısı
Farsça, Arap alfabesiyle yazılan ama Arapça olmayan bir dil; harf çeşitleri, kod noktaları ve sıfır genişlikli birleştirici gibi teknik tuzakları dört dilde anahtar kelime araştırması yazısında ele almıştık, burada tekrar etmiyoruz. Bu yazının konusu sorgunun kendisi.
Gözlemlerimizden birincisi, İran'daki kullanıcının sorguyu tedavi adıyla değil, çoğu zaman tedavi artı şehir ya da tedavi artı ülke biçiminde kurması; "İstanbul" ve "Türkiye" kelimeleri sorgunun içinde kliniğin adından daha sık geçiyor. Bu, sayfa başlıklarında ve ilk paragrafta şehir adının Farsça yazımıyla yer alması gerektiği anlamına geliyor. İkincisi, maliyet sorgularının ağırlığı: ödeme ve döviz kısıtları nedeniyle هزینه (masraf) ve قیمت (fiyat) kelimeleriyle kurulan sorgular kendi verimizde belirgin bir grup oluşturuyor. Bu sorguları karşılamak için fiyat sayfasının Farsça sürümü ve ödeme yönteminin açık anlatımı gerekiyor; mevzuata uygun fiyat sayfası kurgusunu fiyat sayfaları yazısında anlatmıştık.
Üçüncüsü, Latin harfleriyle yazılan Farsça, yani "Finglish". Özellikle mobil klavyede Farsça yazmayan, yurt dışında yaşayan ya da alışkanlıkla Latin harfle yazan kullanıcılar tedavi adını Latin harfle arıyor. Bu sorgular için ayrı sayfa açmak yerine mevcut Farsça sayfada tedavi adının Latin yazımını bir kez, doğal bir cümlede geçirmek yeterli oluyor. Dördüncüsü, Farsça ile Dari ayrımı: Afganistan'dan gelen kullanıcı aynı alfabeyi kullanıyor ama bazı tedavi terimleri ve gündelik kelimeler farklı; sayfayı İran Farsçasıyla yazıp Dari için ayrı sayfa açmamak, ancak dil kodunda bölge belirtmeyerek her iki kitleyi de dışlamamak pratik bir orta yol.
Teknik katman: hreflang, hedefleme, erişim
Dil kodu kararı bu son noktadan çıkıyor. Google'ın yerelleştirilmiş sayfa dokümantasyonu, hreflang değerinin bölge belirtmeden yalnızca dil koduyla verilebileceğini yazıyor; Farsça sayfalar için "fa-IR" yerine "fa" kullanmak, İran dışındaki Farsça konuşan kitleyi de aynı sayfaya bağlıyor. Aynı doküman, hiçbir dil eşleşmediğinde gösterilecek sayfa için x-default değerini öneriyor; İngilizce sürümün bu görevi üstlenmesi çoğu klinik sitesinde doğru karar.
Ülke hedefleme konusunda Google'ın çok bölgeli site dokümanı, ülke kodlu alan adının güçlü bir sinyal olduğunu ama alt klasör ve alt alan adı gibi yapıların da hreflang ve sayfa içi sinyallerle çalıştığını anlatıyor. İran için ayrı alan adı almak pratikte mümkün değil; ana alan adı altında /fa/ klasörü, hreflang etiketleri ve sayfa içinde Farsça iletişim bilgisi yeterli sinyali veriyor. Sağdan sola yazım, yön etiketleri ve yazı tipi kararlarını RTL sitelerde teknik SEO yazısında toplamıştık.
Asıl gözden kaçan konu erişilebilirlik. Yaptırımlar nedeniyle bazı barındırma, içerik dağıtım ağı ve üçüncü taraf servisler İran kaynaklı istekleri engelliyor; bunun sonucu, Google'da görünen ama İran'dan açılmayan bir Farsça sayfa. Bu durumu Search Console göstermiyor, çünkü Googlebot sayfayı sorunsuz görüyor. Yayından önce sayfanın İran'dan açıldığını gerçek bir kullanıcıyla ya da o ülkede konumlanmış bir test aracıyla doğrulamak, ayrıca formların ve mesajlaşma butonlarının çalıştığını kontrol etmek gerekiyor. Aynı nedenle sayfa ağırlığı önemli: uzaktan ve kısıtlı bağlantıyla açılan bir sayfada büyük görseller ve fazla betik doğrudan temasa dönüşmeyen bir ziyaret üretiyor.
Ölçüm: hangi trafik gerçekten İran'dan
Search Console'un performans raporu ülkeye göre filtrelemeye izin veriyor; Farsça sayfaların ilk okuması burada, ülke İran ve sayfa /fa/ filtresiyle yapılıyor. Ancak sahada gördüğümüz bir çarpıklık var: bağlantı kısıtları nedeniyle İran'daki kullanıcıların bir kısmı başka ülkelerden geliyormuş gibi görünüyor. Bu yüzden ülke filtresini tek başına değil, GA4'teki dil boyutuyla birlikte okumak gerekiyor; tarayıcı dili Farsça olan oturumlar, ülke ne gösterirse göstersin, Farsça sayfaların kitlesi. Ne kadarının bu şekilde kaydığını sitenize bakmadan söyleyemeyiz; kendi verinizde iki boyutu yan yana koyduğunuzda fark hemen görünüyor.
İkinci ölçüm katmanı temas. İran'dan gelen kullanıcının form doldurmaktan çok mesajlaşma uygulamasına geçtiğini gözlemliyoruz; bu yüzden Farsça sayfalardaki her mesajlaşma butonunun tıklama olayı taşıması ve konuşmanın kaynağının CRM'e düşmesi gerekiyor. Bu düzeni kurmak analitik ve veri çalışmasının parçası; kanal karşılaştırması yapılamayan bir pazarda tek karşılaştırma noktası, hangi Farsça sayfanın konuşmaya dönüştüğü.
İçerik ve mevzuat notu
Sağlık Hizmetlerinde Tanıtım ve Bilgilendirme Faaliyetleri Hakkında Yönetmelik'in 12 Kasım 2025'te yayımlanan yeni metni, uluslararası sağlık turizmine yönelik tanıtımın yurt dışına dönük ayrı bir internet sitesi ya da sosyal medya hesabı üzerinden yürütülmesini ve sağlık turizmi yetki belgesinin sitede yayımlanmasını istiyor. Farsça sayfaları planlarken bu yapıyı baştan kurmak, sonradan taşımaktan kolay. İçerikte ise kural değişmiyor: tedavi sonucuna dair vaat yok, mekanizma ve süreç anlatımı var; sonuçların kişiden kişiye değiştiği her tedavi sayfasında açıkça yazılı.
Sonuç
İran pazarında Farsça SEO'yu farklı kılan şey dil değil, kanal yapısı: reklam kapalı, organik arama tek ölçeklenebilir kanal, erişim ve ölçüm ise başka pazarlarda karşılaşmadığınız biçimde çarpık. Sorguyu şehir ve maliyet ekseninde karşılayan, "fa" koduyla etiketlenmiş, İran'dan açıldığı doğrulanmış ve mesajlaşma temasını ölçen bir Farsça sürüm, bu pazarda yapılabilecek işin çerçevesi. Rakamlar sizin Search Console ve GA4 verinizde; biz bu yazıda onları uydurmak yerine nasıl okunacağını anlattık.