آنالیز سئو: تحلیل سایت در 30 دقیقه
مسیر آنالیز سئو در 30 دقیقه: ایندکس، سرعت، عنوانها، کوئریها و لینکهای داخلی، با ابزارهای رایگان برای یافتن مشکلی که باید اول حل شود.
نوشته Roozbeh Nazari · CEO
وقتی برای اولین بار به یک سایت نگاه میکنید، بهندرت زمان یا بودجهای برای یک ممیزی کامل دارید. این مقاله برای همین وضعیت نوشته شده است: یک مسیر آنالیز سئو که در 30 دقیقه انجام میشود، با ابزارهای رایگان پیش میرود و در پایان به این سؤال پاسخ میدهد: «اول چه چیزی را درست کنیم؟» هدف پیدا کردن همه مشکلات نیست، بلکه دیدن پرهزینهترین مشکلات در زمان مناسب است. هر وقت به بررسی جامع نیاز داشتید، سراغ چکلیست 20 موردی ممیزی سئو فنی بروید؛ مسیر این مقاله راه سریع تصمیمگیری درباره این است که آیا آن ممیزی لازم است یا نه. مسیر را به شش گام تقسیم کردهایم؛ هر گام حدود پنج دقیقه طول میکشد و با یک یادداشت یکخطی تمام میشود.
آمادگی: دسترسیهایی که آنالیز سئو لازم دارد
پیش از شروع سه چیز را باز کنید: پراپرتی سایت در Google Search Console، ابزار PageSpeed Insights و خود سایت در مرورگر. اگر به Search Console دسترسی ندارید، آنالیز همچنان انجامشدنی است، اما گامهای ایندکس و کوئری بر تخمین تکیه میکنند؛ این را بهروشنی در یادداشتهایتان بنویسید. یک فایل یادداشت هم باز کنید و شش عنوان در آن بسازید: ایندکس، سرعت، ساختار صفحه، کوئریها، لینکهای داخلی، اولویت. رایجترین اشتباه در آنالیز سئو ریختن یافتهها در یک فهرست طولانی و سپس ناتوانی در تشخیص موارد مهم است. این عنوانها از همان ابتدا این تفکیک را انجام میدهند. میتوانید ابزارهای رایگان ما را هم برای بررسی سریع متاتگها و سرعت صفحه در یک تب کناری باز نگه دارید؛ همه در مرورگر اجرا میشوند و ثبتنام نمیخواهند.
دقیقه 0–5: وضعیت ایندکس
سؤال اول ساده است: آیا Google صفحههای مهم سایت را میبیند؟ گزارش ایندکس صفحه در Search Console نشان میدهد چند URL خزیده و ایندکس شدهاند و چرا برخی صفحهها ایندکس نشدهاند. صفحه راهنمای خود Google برای سایتهایی که کمتر از 500 صفحه دارند، بهجای این گزارش یک جستجوی ساده با site: را هم پیشنهاد میکند. در این پنج دقیقه به سه چیز نگاه کنید: آیا یک صفحه خدمت یا محصول مهم میان صفحههای ایندکسنشده هست؟ آیا در ردیفهای «مستثنا شده با تگ noindex» یا «مسدود شده توسط robots.txt» URLهای غیرمنتظره دیده میشود؟ آیا هشدارهای صفحه تکراری نشانه سردرگمی در انتخاب canonical است؟ مشکلی در این بخش بر همه گامهای دیگر مقدم است، چون بهبود عنوان صفحهای که در ایندکس نیست نتیجهای ندارد. مسیر تشخیص دقیق این گام را در راهنمای Search Console توضیح دادهایم.
دقیقه 5–10: سرعت و داده میدانی
صفحه اصلی و یک صفحه داخلی پربازدید را در PageSpeed Insights وارد کنید. گزارش دو نوع داده نشان میدهد: داده میدانی از کاربران واقعی که دوره 28 روزه گذشته را پوشش میدهد، و داده آزمایشگاهی که Lighthouse در محیطی کنترلشده تولید میکند. در آنالیز سریع سایت ابتدا به داده میدانی نگاه کنید؛ اینکه LCP و INP و CLS در محدوده آستانهها باشند، تجربه واقعی را توصیف میکند. اگر داده میدانی وجود ندارد، این هم یک یافته است: سایت یا بازدید کافی ندارد یا بیرون از دامنه اندازهگیری مانده است. امتیاز آزمایشگاهی را بهتنها تفسیر نکنید؛ دو منبع داده ممکن است با هم تناقض داشته باشند و این طبیعی است. یک خط در یادداشتتان بنویسید: «داده میدانی خوب / مرزی / ضعیف / ناموجود» و اینکه بزرگترین مشکل در کدام متریک است.
دقیقه 10–15: عنوانها و ساختار صفحه
حالا پنج صفحه انتخاب کنید: صفحه اصلی، دو صفحه خدمت یا دستهبندی، یک نوشته وبلاگ و صفحه تماس. در هر کدام عنوان صفحه، توضیحات متا و H1 را بررسی کنید. آنچه دنبالش هستید: صفحههای مختلفی که عنوان یکسان دارند، توضیحات متایی که از قالب میآیند و در همه صفحهها تکرار میشوند، صفحههایی بدون H1 یا با بیش از یک H1، و عنوانهایی که موضوع صفحه را نمیگویند. نمونه پنجصفحهای نماینده کل سایت نیست، اما تقریباً همیشه مشکلات ناشی از قالب را پیدا میکند؛ چون خطای قالب در یک صفحه نیست، بلکه در هر صفحهای است که از آن قالب استفاده میکند. اگر مشکلی دیدید، نوع صفحه را یادداشت کنید، نه URLها را یکییکی.
دقیقه 15–20: کوئریها و تطابق نیت
در گزارش عملکرد Search Console سه ماه اخیر را انتخاب کنید و کوئریها را بر اساس تعداد نمایش مرتب کنید. دنبال دو الگو بگردید. اول، کوئریهایی با نمایش زیاد اما نرخ کلیک پایین؛ در این حالت صفحه دیده میشود، اما عنوان و توضیح در نتیجه جستجو کلیک نمیگیرند. دوم، کوئریهایی که به صفحه اشتباه میروند؛ مثلاً نمایش یک نوشته وبلاگ برای کوئری خدمت، یا نمایش صفحه فروش برای کوئری اطلاعاتی. الگوی دوم معمولاً از ساختار داخلی میآید و با یک اصلاح محتوایی حل نمیشود. در این گام روی جایگاههای رتبه متوقف نشوید؛ میانگین جایگاه با شخصیسازی و موقعیت مکانی تغییر میکند. مهم این است که سایت با چه نیتی دیده میشود و آیا این نیت با هدف کسبوکار همخوان است یا نه.
دقیقه 20–25: لینکهای داخلی و داده ساختاریافته
از صفحه اصلی شروع کنید و بشمارید با چند کلیک به مهمترین صفحه خدمت میرسید. اگر صفحههای مهم چند کلیک عمیقتر قرار دارند یا فقط از منو لینک میگیرند، به لینکهای متنی از داخل محتوا نیاز دارند. بررسی کنید که لینکها تگ لینک واقعی باشند؛ دکمههایی که فقط با رویداد JavaScript کار میکنند برای خزنده لینک نیستند. سپس یک صفحه را از تست نتایج غنی Google بگذرانید و ببینید داده ساختاریافته خطا میدهد یا با محتوای صفحه تناقض دارد. در پایان این گام دو خط مینویسید: آیا مشکل لینک داخلی وجود دارد و آیا از داده ساختاریافته استفاده میشود.
دقیقه 25–30: اولویتبندی یافتهها
پنج دقیقه آخر مهمترین بخش است. به هر یافته در یادداشتهایتان دو برچسب بدهید: اثر (آیا کل سایت، یک قالب یا فقط یک صفحه را درگیر میکند) و تلاش (آیا تیم محتوا حلش میکند یا به توسعهدهنده نیاز است). اولویت را به این ترتیب تعیین کنید: اول مشکلات ایندکس، بعد مشکلات ناشی از قالب، بعد عدم تطابق نیت، و در آخر بهبودهای تکصفحهای. این ترتیب قاعدهای است که در عمل مشاهده کردهایم: کار محتوایی پیش از حل مشکلات ایندکس و قالب اغلب اثرش را نشان نمیدهد. خروجی شما یک فهرست سهموردی است؛ اگر بیش از سه مورد «فوری» به دست آمد، یعنی به مرز مسیر 30 دقیقهای آنالیز سئو رسیدهاید و سایت به ممیزی کامل نیاز دارد.
محدودیتهای آنالیز سریع
این مسیر جای ابزار خزش را نمیگیرد. نمونه پنجصفحهای هزاران URL غیرضروری ناشی از پارامترهای صفحهبندی و فیلتر، لینکهای داخلی شکسته یا خطاهای hreflang در سایتهای چندزبانه را نشان نمیدهد. پروفایل بکلینک، کیفیت محتوا و مقایسه با رقبا هم بیرون از این نیم ساعت میمانند. ارزش آنالیز سریع سئو در طرح سؤال درست است: «آیا این سایت به کار عمیق نیاز دارد و اگر دارد، از کجا باید شروع کرد؟» وقتی کار عمیق لازم باشد، خزش، تحلیل لاگ و اصلاحات در سطح قالب را در قالب خدمت سئو فنی انجام میدهیم. هیچ آنالیزی بهتنها نتیجه رتبه مشخصی را تضمین نمیکند؛ آنالیز فقط روشن میکند که تلاش باید کجا صرف شود.